Ngày 21/6/2023, tại cảng Trạm nghiền Cam Ranh – thôn Hòn Quy, xã Cam Thịnh Đông, thành phố Cam Ranh, Chi nhánh Công ty Cổ phần Xi măng Vincem Hà Tiên – Trạm nghiền Cam Ranh đã tổ chức diễn tập ứng phó sự cố tràn dầu năm 2023. Tham dự buổi diễn tập gồm các đại biểu đại diện cho Chi cục Biển và Hải đảo – Sở Tài nguyên và Môi trường; Cảng vụ Hàng Hải Nha Trang; Đồn Biên phòng Cam Ranh; Cảnh sát Phòng cháy Chữa cháy Cam Ranh; UBND xã Cam Thịnh Đông.

Đây là hoạt động thường xuyên hàng năm của Chi nhánh Công ty Cổ phần Xi măng Vincem Hà Tiên – Trạm nghiền Cam Ranh. Mục đích của buổi diễn tập nhằm nâng cao khả năng ứng phó và xử lý tình huống kịp thời của Đội ứng phó sự cố tràn dầu cơ sở. Đánh giá khả năng phối hợp và tình trạng hoạt động của các dụng cụ ứng cứu hiện có tại cơ sở để chủ động ứng phó khi có trường hợp xảy ra tràn dầu tại khu vực Cảng Trạm nghiền Cam Ranh (đối với tình huống trạm có cấp Trạm có thể thực hiện được). Quy mô diễn tập ở mức cơ sở với lượng dầu tràn nhỏ hơn 20 tấn. Tàu cập cảng Trạm nghiền Cam Ranh chở nguyên liệu rời chỉ chứa dầu đủ để chạy chuyên tuyến Hải Phòng – Cam Ranh.

Theo đó, tình huống giả định là vào lúc 9h00 ngày 21/6/2023, tại khu vực Cảng Trạm nghiền Cam Ranh, khi tàu chở clinker cập cảng đã đâm va vào mố cầu làm thủng tàu và két chứa nhiên liệu dầu DO, dầu DO tràn ra biển. Đặc điểm của dầu DO là nhẹ, khi tràn ra biển chủ yếu lan truyền trên mặt nước và dễ bay hơi. Diễn biến thời tiết, thủy văn: thủy triều đang lên cao, dòng chảy tầng mặt với tốc độ trung bình 0.1 m/s, kết hợp với gió Nam làm cho dầu lan trên bờ mặt nước về hướng Bắc. Khả năng sẽ ảnh hưởng đến các đầm nuôi thủy hải sản gần bờ khu vực xã Cam Thịnh Đông giáp phường Cam Linh và khu cảng cá phường Cam Linh. Khi phát hiện tàu đâm va vào mố cầu cảng và rò rỉ dầu thì phải gọi điện thoại/bộ đàm báo cáo Trưởng ca, Ban Quản đốc Xưởng xi măng, Trưởng phòng Hậu cần. Chuẩn bị các thiết bị ứng phó tràn dầu tại cảng, bao gồm: phao quay dầu, giấy thấm dầu, dây thừng, bình chữa cháy, vợt để vớt giấy thấm dầu, áo phao, phao cứu sinh, bè cứu sinh… Đồng thời báo cáo sự cố cho các cơ quan chức năng (bằng điện thoại): Sở Tài nguyên và Môi trường, Cảng vụ Hàng Hải Nha Trang, Bộ đội Biên phòng Cam Ranh,… Sau đó, đội ứng phó sự cố tràn dầu sẽ chia làm 02 nhóm. Nhóm 1 di chuyển nhanh ra cảng để phối hợp với thủy thủ đoàn xác định khối lượng dầu tràn, đồng thời xác định hướng và phạm vi dầu loang dựa vào thời tiết hiện tại, báo cáo cho Giám đốc/Ban chỉ huy. Nhóm 2 chuẩn bị ca nô lai dắt, chở thiết bị, dụng cụ. Huy động thêm tàu, ghe xung quanh để hỗ trợ. Đội ứng phó sự cố tràn dầu dùng ca nô di chuyển nhanh ra cầu cảng tiếp nhận các thiết bị đến hiện trường. Sử dụng 01 cano và 01 ghe thuyền để lai dắt phao quây dầu khoanh vùng nước có dầu loang. Có thể khoanh vùng dầu loang theo hình chữ U hoặc hình tròn. Ưu tiên ngăn chặn dầu theo hướng Bắc. Sau khi khoanh vùng dầu loang thì tiến hành sử dụng giấy thấm dầu để hút dầu trong vùng phao quây. Giấy nhiễm dầu sẽ được dùng vợt để vớt lên chứa vào thùng nhựa, sau đó được đưa vào bờ và tập kết vào kho chất thải nguy hại. Cuối cùng là thu gom phao quay dầu, cuộn gọi và bảo quản tại cảng.

Trong quá trình diễn tập, cần đảm bảo các yêu cầu về an toàn và môi trường như sau: Ca nô phải được người có năng lực vận hành, bao gồm thuyền trưởng và máy trưởng. Những người đi ca nô phải tuân thủ theo yêu cầu an toàn của thuyền trưởng trong quá trình diễn tập. Thực hiện huấn luyện an toàn và rủi ro cho những người tham gia diễn tập. Người tham gia diễn tập phải sử dụng áo phao trong suốt quá trình diễn tập, Trên cano phải có thiết bị cứu sinh: phao cứu sinh, giây thừng…; Việc diễn tập không được sử dụng dầu, nhớt, mỡ (hoặc các chất nguy hại khác) để giả định tình huống. Quá trình diễn tập tuyệt đối không để dầu nhớt, mỡ của ca nô và thuyền rò rỉ xuống biển. Không được xả rác bừa bãi trên biển trong quá trình diễn tập. Các vật dụng phục vụ cho diễn tập, sau khi thu hồi trở thành phế liệu thì phải được phân loại và lưu trữ đúng quy định.

Một số hình ảnh buổi diễn tập (Ảnh: Đình Tường)

Chuẩn bị phao quây dầu

Tàu kéo phao quây dầu

Khoang vùng vị trí dầu tràn

Thả tấm thấm dầu

Vợt tấm thấm dầu

Thu gom tấm thấm dầu vào túi đựng chất thải nguy hại

Tập trung rút kinh nghiệm sau khi kết thúc diễn tập

Đình Tường-CCBHĐ