Ngày 14/7/2022, tại Hà Nội, Viện Nghiên cứu biển và hải đảo – Tổng cục Biển và Hải đảo Việt Nam phối hợp với Trung tâm Bảo tồn Sinh vật biển và Phát triển Cộng đồng và Tổ chức Bảo tồn Đại dương tổ chức Hội thảo Tăng cường kết nối thông tin và khoa học kỹ thuật để hỗ trợ thực hiện Kế hoạch hành động quốc gia về Quản lý rác thải nhựa đại dương đến năm 2030. Tham dự Hội thảo gồm các đại biểu đại diện các đơn vị thuộc Bộ Tài nguyên và môi trường, Tổng cục Biển và Hải đảo Việt Nam, Sở Tài nguyên và Môi trường một số tỉnh ven biển; các đại biểu đến từ các trường đại học, viện nghiên cứu, các tổ chức quốc tế, phi chính phủ và doanh nghiệp, các chuyên gia, nhà khoa học.

Ông Nguyễn Lê Tuấn – Viện trưởng Viện Nghiên cứu biển và hải đảo phát biểu khai mạc Hội thảo (Ảnh: Đình Tường)

Phát biểu khai mạc Hội thảo, Ông Nguyễn Lê Tuấn – Viện trưởng Viện Nghiên cứu biển và hải đảo cho biết ô nhiễm môi trường biển do rác thải nhựa đã trở thành vấn đề môi trường toàn cầu, được chính phủ các quốc gia, các tổ chức quốc tế, nhà khoa học và người dân trên toàn thế giới hết sức quan tâm. Rác thải nhựa là một trong những đe dọa lớn nhất của đại dương thế giới, đã và đang phá hoại các hoạt động kinh tế, xã hội tại các vùng biển và vùng bờ biển, như du lịch, nghỉ dưỡng, nghề cá và giao thông, môi trường, đa dạng sinh học và nguồn lợi cá biển, sức khỏe và sự an toàn của con người v.v… Ngày 22 tháng 10 năm 2018, Hội nghị lần thứ tám Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII đã thông qua Nghị quyết số 36-NQ/TW về “Chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045”, trong đó đặt mục tiêu “Ngăn ngừa, kiểm soát và giảm đáng kể ô nhiễm môi trường biển; tiên phong trong khu vực về giảm thiểu chất thải nhựa đại dương. Ở các tỉnh, thành phố ven biển, 100% chất thải nguy hại, chất thải rắn sinh hoạt được thu gom và xử lý đạt quy chuẩn môi trường”. Thực hiện Nghị quyết số 36-NQ/TW và các cam kết quốc tế của Việt Nam, năm 2019, với sự đồng hành và giúp đỡ của Trung tâm Bảo tồn Sinh vật biển và Phát triển Cộng đồng (MCD), Tổ chức Bảo tồn Đại dương và các tổ chức quốc tế trong quá trình xây dựng và tham vấn, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Kế hoạch hành động quốc gia về quản lý rác thải nhựa đại dương đến năm 2030. Thực hiện Kế hoạch hành động, nhiều cơ quan, tổ chức, 2 địa phương, doanh nghiệp và các cá nhân đã có nhiều hành động thiết thực, ý nghĩa, hiệu quả để chống, giảm thiểu chất thải nhựa thông qua việc triển khai các phong trào, kế hoạch hành động của Bộ, ngành, địa phương và thực hiện các nghiên cứu cơ bản về rác thải nhựa. Việt Nam đã chủ động và tích cực tham gia vào các đối thoại song phương và đa phương với chính phủ các nước, thảo luận các giải pháp tối ưu và xây dựng các cơ chế tiềm năng nhằm tăng cường hợp tác quốc tế trong giải quyết ô nhiễm nhựa đại dương thông qua việc triển khai Đề án Việt Nam chủ động chuẩn bị và tham gia xây dựng Thỏa thuận toàn cầu về ô nhiễm nhựa đại dương đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt trong năm 2021. Nhằm tiếp tục thực hiện và huy động nguồn lực thực hiện các mục tiêu của kế hoạch hành động, Viện Nghiên cứu biển và hải đảo, Trung tâm Bảo tồn Sinh vật biển và Phát triển Cộng đồng (MCD), Tổ chức Bảo tồn Đại dương (Ocean Conservancy – OC) phối hợp tổ chức Hội thảo “Tăng cường kết nối thông tin và khoa học kỹ thuật để hỗ trợ thực hiện Kế hoạch hành động quốc gia về Quản lý rác thải nhựa đại dương đến 2030”. Hội thảo nhằm tạo diễn đàn tăng cường kết nối, hợp tác, cập nhật thông tin để cùng tham gia và phối hợp thực hiện kế hoạch hành động, thể hiện qua công tác nghiên cứu khoa học, đề xuất giải pháp và thực hiện mô hình can thiệp trong tăng cường hiệu quả quản lý rác thải rắn, giảm rác thải nhựa từ đất liền ra biển và các nguồn rác thải trên biển. Hội thảo này có ý nghĩa to lớn trong bối cảnh biển và đại dương đang phải đối mặt với thách thức môi trường mới nổi như ô nhiễm rác thải nhựa, hay còn gọi là “ô nhiễm trắng”, đã và đang gây ra nhiều tác động tới môi trường và các hệ sinh thái biển, gây tử vong nhiều loài động vật biển, tác động xấu tới chuỗi thức ăn của các loài hải sản và có thể gây tổn thương đến sức khỏe con người.

Bà Hồ Thị Yến Thu – Phó giám đốc Trung tâm Bảo tồn Sinh vật biển và Phát triển Cộng đồng và Tổ chức Bảo tồn Đại dương phát biểu tại Hội thảo (Ảnh: Đình Tường)

            Tại Hội thảo, các đại biểu đã nghe báo cáo viên trình bày các nội dung gồm: Cập nhật các chính sách, kế hoạch, quy định pháp luật, hướng dẫn kỹ thuật của quốc gia về quản lý rác thải nhựa, rác thải nhựa đại dương; Tham luận về Việt Nam chủ động tham gia đàm phán và xây dựng Thỏa thuận toàn cầu về chống rác thải nhựa đại dương; Các chính sách về Trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (EPR) tại Việt Nam; Giới thiệu các phương pháp đánh giá rác thải nhựa đã nghiên cứu và thực hiện; Phương pháp nghiên cứu đánh giá hiện trạng ô nhiễm rác thải nhựa ở khu vực ven sông, cửa sông ven biển và các kết quả đã nghiên cứu tại Việt Nam; Phương pháp Đánh giá rác thải áp dụng Quy trình đánh giá theo vòng tuần hoàn (CAP); Mô hình giảm thiểu rác thải nhựa tiêu biểu tại Đà Nẵng góp phần thực hiện Kế hoạch hành động quốc gia và thành phố về quản lý rác thải nhựa đại dương và xây dựng Thành phố Môi trường; Kinh nghiệm xây dựng kế hoạch hành động cấp tỉnh và một số mô hình góp phần thực hiện kế hoạch hành động quốc gia và Tỉnh; Thúc đẩy tiếp cận kinh tế tuần hoàn đối với rác thải nhựa theo mô hình đối tác công – tư; Kế hoạch hành động giảm tiêu thụ túi ni-lông sử dụng một lần tại các nhà bán lẻ; Các kết quả và kinh nghiệm triển khai các mô hình/dự án từ Liên minh không rác tại Việt Nam; Mô hình tích hợp giải pháp công nghệ và xã hội trong tăng cường hiệu quả quản lý rác thải nhựa đại dương.

Đình Tường-CCBHĐ